Trải nghiệm giao diện BSC mới tại đây Closed
  • |
Phát hành thêm cổ phiếu: Đong đếm lợi – hại
Diễn đàn doanh nghiệp điện tử - 11/09/2010 7:40:00 SA        -
Gần đây rất nhiều bình luận cho thấy việc phát hành thêm hay nguồn cung cổ phiếu gia tăng đã tác động rất nhiều tới sự giảm điểm của thị trường. Liệu điều này có chính xác ?

Phát hành thêm là một trong những hình thức tài trợ vốn cho các Cty. Có rất nhiều kênh để DN có thể tìm kiếm các nguồn tài chính như: vay ngân hàng, phát hành trái phiếu, phát hành cổ phiếu. Nhưng tại sao trong thời gian nửa đầu năm 2010 rất nhiều DN lại lựa chọn hình thức phát hành thêm?

Gọi vốn hữu hiệu

Thứ nhất, DN thực sự cần vốn để thực hiện các dự án mới và mở rộng hoạt động sản xuất kinh doanh. Mặt khác, đối với các dự án rủi ro cao và kết quả lợi nhuận không thực sự tốt thì DN cũng có xu hướng dùng vốn cổ phần nhiều hơn so với dùng vốn nợ nhằm tăng tính an toàn về tài chính.

Thứ hai, DN gặp khó khăn trong việc vay vốn với lãi suất chấp nhận được từ ngân hàng trong thời gian qua đã làm cho kênh huy động vốn cổ phần được ưu tiên hơn. Thực tế trong khoảng thời gian 4-5 tháng đầu năm, lãi suất cho vay của ngân hàng luôn duy trì ở mức cao, khoảng 17-18%. Để chấp nhận mức lãi suất này thì DN phải có được tốc độ tăng trưởng lợi nhuận khoảng 25-30%, điều này là rất khó thực hiện đối với doanh nghiệp. Chính vì vậy mà tăng trưởng tín dụng tính đến thời điểm này (8 tháng đầu năm) mới đạt 15%.

Thứ ba, cũng có những DN phát hành thêm chỉ để đảm bảo tỷ lệ cân đối giữa vốn nợ và vốn chủ sở hữu. Khi Cty đang có mức tỷ lệ nợ cao, việc phát hành thêm sẽ làm giảm tỷ lệ này. Điều này giúp cho Cty ở trong tình trạng tài chính lành mạnh, giảm thiểu rủi ro thanh khoản cũng như nguy cơ vỡ nợ từ nguồn vốn vay.

Thứ tư, khi thị trường định giá cổ phiếu của nó cao hơn giá trị nội tại (overprice). Phát hành thêm trong trường hợp này sẽ tạo ra lợi nhuận tài chính cho Cty, và thực chất là tăng phần lợi nhuận cho nhà đầu tư hiện hữu.

Lý thuyết về thứ tự tăng vốn – pecking order theory, cho rằng khi Cty cần tiền mặt để đầu tư vào dự án mới, Cty sẽ lần lượt thực hiện theo thứ tự sau. Đầu tiên là lợi nhuận giữ lại chưa chia của chủ sỡ hữu. Kế tiếp là mượn nợ, sau cùng là phát hành cổ phiếu. Cũng theo lý thuyết này, sự “sốt sắng” phát hành cổ phiếu của DN chứng tỏ cổ phiếu của Cty đó đang được thị trường đánh giá cao hơn giá trị thật.

Tác động với thị trường

Việc phát hành thêm làm cho quy mô vốn chủ sở hữu của DN tăng lên. Tuy nhiên điều này đồng nghĩa với hai tác động tiêu cực. Đó là hiện tượng pha loãng cổ phiếu và giảm tỷ suất sinh lời (ROE, ROA).

Pha loãng cổ phiếu là hiện tượng suy giảm lợi nhuận trên cổ phiếu (EPS) do phát hành thêm cổ phiếu mới bởi các hình thức khác nhau. Sau khi thực hiện phát hành thêm cổ phiếu để huy động vốn, một số DN cần một số năm triển khai để đồng vốn huy động phát huy hiệu quả. Song, rõ ràng ngay sau khi phát hành thêm cổ phiếu, nếu không có biện pháp thúc đẩy lợi nhuận thì các chỉ số tài chính, đặc biệt là hệ số ROE của Cty sẽ sụt giảm và nhà đầu tư có thể hiểu rằng, trong hiện tại, Cty sử dụng vốn chưa tốt từ phát hành thêm cổ phiếu.

So với thời điểm đầu năm, VN-Index đã giảm 12% với giá trị trung bình mỗi phiên trên cả 2 sàn đạt khoảng 1.500 tỷ đồng. So với trung bình các năm khác vào cùng thời kỳ, giá trị này giảm đáng kể. Như vây, việc phát hành thêm sẽ tác động tiêu cực đến thị trường theo hai cách:

Thứ nhất, việc này sẽ hút một lượng tiền lớn khỏi lưu thông. Theo số liệu nghiên cứu mới đây của trang web Stoxplus, có hơn 200 DN thông qua kế hoạch phát hành thêm cổ phiếu để tăng vốn điều lệ. Tính từ đầu năm đến nay, khoảng 23,4 nghìn tỷ đồng đã được rút ra khỏi thị trường (con số này cả năm là 48 nghìn tỷ đồng).

Thứ hai, chỉ trong 8 tháng đầu năm, lượng cung cổ phiếu trên thị trường đã tăng khoảng 1,4 tỷ đơn vị chưa kể số lượng cổ phần phát hành riêng lẻ cho cổ đông chiến lược (khoảng 0,3 tỷ đơn vị) tương ứng với khối lượng giao dịch trên cả hai sàn trong khoảng hơn 20 phiên. Lượng cung cổ phiếu tăng mạnh trong khi đó lực cầu không có nhiều biến chuyển cũng là một yếu tố làm cho giá của khá nhiều cổ phiếu suy giảm, gây ảnh hưởng lớn đến chỉ số trong ngắn hạn.

Tuy không lượng hóa được con số chính xác mà các đợt phát hành ồ ạt đầu năm đã tác động đến thị trường, nhưng diễn biến từ những tháng đầu năm cho thấy dòng tiền luân chuyển trong thị trường đã có những dấu hiệu suy yếu nhất định. Và cũng đã có một phần tác động đến chỉ số ở trong giai đoạn giảm điểm vừa qua. Tuy nhiên theo người viết đánh giá tác động này không mang tính dài hạn.

Xét dưới góc độ kinh tế nói chung thì khi DN tăng vốn sẽ có nhiều lợi thế trong quá trình phát triển của DN đó. Khi đó, DN chủ động về nguồn vốn, ít phụ thuộc vào vốn vay ngân hàng với lãi suất khá cao... nên có thể tỷ lệ lợi nhuận mang lại sẽ cao hơn trường hợp sử dụng quá nhiều vốn vay của ngân hàng.

Nhìn chung, TTCK tuy có thể bị ảnh hưởng nhất định trong ngắn hạn, nhưng về dài hạn các DN hoạt động tốt thì cổ đông vẫn chấp nhận đầu tư.

Tin mới hơn
09:52 Có áp lực trước khi lực bắt đáy xuất hiện
09:35 Đột biến mùa đại hội
08:59 Cập nhật danh mục đầu tư quỹ FTSE VIETNAM INDEX ETF đến ngày 15/04/2014
08:37 Nhiều nhà đầu tư đã hành động
08:36 Mất điểm mạnh tháng 4, nhiều "cổ phiếu vua" chạm đáy giá 1 năm
08:11 Nhịp đập thị trường ngày 21.04.2014
06:36 Chứng khoán còn khó khăn đến hết tháng 5
06:30 Góc nhìn kỹ thuật phiên 21/4: Tín hiệu bán vẫn mạnh
06:25 Vàng tuần 21-25/4: Lâm vào thế giảm
06:19 Xu thế dòng tiền: “Bán tháng Tư và đi chơi”
Tin cũ hơn
11/09 Cổ phiếu dòng họ: Thế mạnh thuộc họ độc quyền
11/09 Chứng khoán “xìu” vì Thông tư 13
10/09 Tuần từ 13-17/9: Nhiều khả năng VN-Index sẽ dao động trong khu vực từ 445-465 điểm
10/09 Tổng kết giao dịch tuần 6.9-10.9: HNX - Index giảm 0,51 điểm (-0,39%). GTGD bình quân đạt trên 1.238 tỷ đồng/phiên
10/09 10/09/2010: UC-Index giảm điểm xuống 47,46 điểm
10/09 10/09: Khối ngoại duy trì mua ròng sàn HO, bán ròng sàn HNX
10/09 Khép tuần: VN-Index và HNX-Index cùng trượt dốc về 451,39 và 131,15 điểm
10/09 Thông báo về việc nhận hồ sơ niêm yết lần đầu
10/09 Giữa phiên hai sàn vẫn tiếp đà đi xuống
10/09 Tỷ giá ổn định, chứng khoán sẽ tăng điểm
Copyright © 2000-2011 Công ty Cổ phần Chứng khoán Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam