• |
Tìm kiếm Tin thị trường

Nghịch lý thời gian chết khi chia tách cổ phiếu

Đầu tư Chứng khoán điện tử - 25/09/2010 10:30:00 SA          
MÃ LIÊN QUAN
Giá Thay đổi
FPT 52,00 -1,89%
STB 19,20 0,00%
ITA 8,00 0,00%
KDC 68,00 3,82%
SSI 27,80 1,46%
CII 21,50 -1,38%
PAN 54,50 0,93%
DHA 10,80 -0,92%
BMP 69,00 0,73%
VIC 78,00 0,00%
HCC 10,90 5,83%
TNG 15,50 -1,27%
HPG 57,50 0,00%
NTL 14,80 0,68%
ST8 20,20 0,00%
VE9 10,60 -7,83%
HCM 35,90 0,28%
CTG 14,60 0,69%
CSM 44,00 0,00%
NAG 5,60 5,66%
PHT 5,60 1,82%
SRC 21,40 0,00%
CSC 7,40 -9,76%
AGR 6,80 1,49%
GLT 17,20 0,58%
HVG 21,90 0,00%
FDC 24,60 6,96%
VND 15,80 0,64%
LCC 1,70 0,00%
LIG 7,00 1,45%
DTL 9,40 0,00%
Việc chia tách cổ phiếu (stock split) ở Việt Nam được gọi với cái tên mỹ miều là cổ phiếu thưởng, cổ tức bằng cổ phiếu. Nhiều DN từng thực hiện thưởng cổ phiếu, trả cổ tức bằng cổ phiếu như một thứ "mốt" nhằm thu hút NĐT. Tuy nhiên, bên cạnh một số mặt tích cực thì hoạt động này kéo theo không ít hệ lụy, trở thành lực cản cho sự phát triển của TTCK.

Cổ phiếu thưởng hay phạt?


Anh Hiếu, một NĐT cho biết, anh có 10.000 cổ phiếu DHA của CTCP Đá Hóa An và không có ý định nắm giữ dài hạn. Do không để ý, anh không bán cổ phiếu này trước ngày 19/7/2010, là ngày giao dịch không hưởng quyền nhận cổ phiếu thưởng theo tỷ lệ 2:1. Do giá tham chiếu được điều chỉnh nên giá thị trường của DHA ngày 19/7 chỉ còn 30.600 đồng/CP, thay vì 46.700 đồng/CP trước đó một hôm. Như vậy, khoản đầu tư trị giá hơn 467 triệu đồng trong tài khoản thực tế của anh Hiếu bỗng dưng "bay hơi" mất 161 triệu đồng, nếu bán hết tài khoản chỉ thu về được 306 triệu đồng. Tất nhiên, 161 triệu đồng này không mất đi, mà đã được chuyển thành 5.000 cổ phiếu DHA sau này. Nếu thị trường tăng thì khoản cổ phiếu thưởng này mang lại lợi nhuận, nhưng thị trường mà xuống thì NĐT thiệt đủ đường. Trường hợp giá cổ phiếu giữ nguyên thì NĐT vẫn bị thiệt, bởi lý thuyết về tài chính chỉ ra rằng, khoản tiền 161 triệu đồng mất đi ngày hôm nay là lớn hơn khoản tiền 161 triệu đồng trong tương lai (ở đây là một vài tháng sau đó).

Tính đến ngày 21/9, giá cổ phiếu DHA chỉ còn 25.500 đồng/CP. Theo đó, khoản 161 triệu đồng nói trên của anh Hiếu chỉ còn 127,5 triệu đồng, tức giảm 20,8% giá trị. Anh Hiếu bức xúc, mặc dù biết giá cổ phiếu sẽ giảm, nhưng anh không thể nào "cắt lỗ" được, vì cổ phiếu chưa về tài khoản. Khoản cổ phiếu "treo" này cũng không thể cầm cố hay làm tài sản bảo lãnh để vay tiền nhằm đầu tư tiếp. Ngoài ra, anh không biết đến bao giờ mới có thể đặt lệnh bán nốt 5.000 cổ phiếu DHA. Ngày nào anh cũng kiểm tra tài khoản với một nỗi khắc khoải chờ đợi như "nắng hạn mong mưa".

Hơn 50.000 tỷ đồng đi về đâu?

Việc 161 triệu đồng nêu trên bỗng dưng bị "bay hơi" trong vài tháng không ảnh hưởng nhiều đến lượng tiền chảy trên TTCK. Nhưng tính số lượng hàng trăm ngàn NĐT như anh Hiếu kể trên thì sự tác động đến sức cầu của thị trường, đến tính thanh khoản của thị trường là rất lớn.

Theo thống kê của Báo ĐTCK, từ đầu năm tới nay đã có hơn 100 DN thực hiện việc chia tách cổ phiếu (bao gồm thưởng cổ phiếu, trả cổ tức bằng cổ phiếu). Tổng số tiền bị rút ra khỏi thị trường từ hoạt động này lên đến hơn 50.000 tỷ đồng.

Ngày GDKHQ

Giá trước

điều chỉnh

Giá điều chỉnh

Tỷ lệ tách

Số cổ phiếu

Ngày niêm yết bổ sung

Giá niêm yết bổ sung

Tiền “bay hơi”

(tỷ đồng)

VIC

7/5/2010

119.000

69.000

1000:601

119.974.724

15/6/2010

66.000

8.278

SSI

25/3/2010

87.500

45.900

1:1

175.555.871

10/5/2010

41.200

8.058

HPG

27/4/2010

69.000

48.300

2:1

98.181.996

9/7/2010

38.800

4.742

FPT

11/5/2010

85.500

64.000

3:1

47.547.223

12/7/2010

68.500

3.043

ITA

9/6/2010

35.700

23.400

100:60

127.827.773

23/8/2010

18.900

2.991

STB

7/7/2010

20.700

17.000

20:3

100.505.295

 

 

1.708

CTG

6/9/2010

23.200

20.200

100:6,83

76.900.000

 

 

1.553

NTL

14/5/2010

167.000

85.500

1:1

16.400.000

1/7/2010

79.500

1.402

CII

14/1/2010

62.000

42.700

2:1

25.027.000

10/2/2010

38.300

1.068

KDC

7/5/2010

67.000

53.000

4:1

20.047.879

22/6/2010

53.500

1.062

BMP

28/12/2009

115.000

60.000

1:1

17.384.596

26/2/2010

63.000

1.043

HCM

29/12/2009

76.000

52.500

2:1

19.699.386

9/2/2010

52.500

1.034


Một số cổ phiếu chia tách có giá trị “bay hơi” lớn

Tính đến thời điểm hiện tại, có 39 cổ phiếu đã thực hiện chia tách nhưng chưa thực hiện lưu ký chứng khoán, dẫn tới một lượng tiền hơn 5.833 tỷ đồng tạm thời "biến mất". Trong khi đó, vẫn còn nhiều DN chờ đến ngày chốt danh sách cổ đông để thưởng cổ phiếu.

Nếu tính hệ số vòng quay của tiền, một khoản tiền gần 6.000 tỷ đồng kể trên bị "treo" trong vài tháng có thể khiến thị trường bị mất đi một con số lớn hơn thế nhiều lần. Đây có thể đây là một trong những nguyên nhân làm thị trường "lình xình" trong thời gian qua.

Thời gian chết!

Việc chia tách cổ phiếu làm tăng số lượng cổ phiếu đang nắm giữ của cổ đông, nhưng không làm thay đổi giá trị vốn hóa, vì giá tham chiếu của cổ phiếu được điều chỉnh giảm tương ứng theo tỷ lệ chia tách. Các tỷ số phổ biến của việc phân chia là 2:1, 3:1, 3:2 (hiện được gọi là chia thưởng 50%, 40%, 30%). Nếu cổ phiếu tách ra bị lẻ thì NĐT sẽ nhận được tiền mặt thay cho số cổ phiếu lẻ đó.

Chỉ cần một phép tính đơn giản là chia theo tỷ lệ, Trung tâm Lưu ký chứng khoán (VSD) có thể xác định ngay được số lượng cổ phiếu mới của cổ đông. Việc này đơn giản hơn nhiều so với các hoạt động chào bán thêm cổ phiếu cho cổ đông (chờ thời gian chuyển nhượng quyền mua, thời nộp tiền, lưu ký…).

Trong số gần 70 cổ phiếu đã chia tách và đưa cổ phiếu chia tách vào giao dịch từ đầu năm đến nay, thời gian trung bình để cổ phiếu về tài khoản là 73 ngày, nhanh nhất là 27 ngày (cổ phiếu CII) và chậm nhất là 172 ngày (cổ phiếu CSC). Đáng chú ý là trong số này chỉ có 6 DN thực hiện chốt quyền đồng thời chia tách cổ phiếu và phát hành thêm nên bị ảnh hưởng bởi thời gian nhà đầu tư nộp tiền mua cổ phần.

 Rõ ràng, ở đây đang thiếu một quy định về thời gian DN phải lưu ký số lượng chứng khoán chia tách. Vì thế, trong hầu hết thông báo chốt danh sách cổ đông để thưởng cổ phiếu hay trả cổ tức bằng cổ phiếu đều thiếu thông tin về ngày thực hiện niêm yết.

Theo thống kê, từ đầu năm đến nay chỉ có 5 DN dự đoán chính xác về ngày thực hiện niêm yết cổ phiếu chia tách. Còn lại hơn 30 DN dự đoán sai về ngày thực hiện, với sai số rất lớn. Cá biệt, ST8 dự kiến niêm yết ngày 18/5, nhưng đến ngày 19/8 mới niêm yết. Một số cổ phiếu khác cũng chậm khá nhiều so với dự kiến là SRC (70 ngày), HVG (68 ngày), AGR (57 ngày), CSM (56 ngày), DTL (55 ngày), FDC (50 ngày).

Những cổ phiếu có thời gian “chết” dài nhất do chia tách

Ngày

GDKHQ

Tỷ lệ tách

Ngày niêm yết

bổ sung

Tiền bị rút

(tỷ đồng)

Số ngày

rút

CSC

18/3/2010

100:6

6/9/2010

 4,275

 172

PHT

22/3/2010

10:1

20/8/2010

 29,040

 151

TNG

25/1/2010

10:1

23/6/2010

 10,317

 149

LIG

14/5/2010

10:5

17/9/2010

 95,103

 126

ST8

16/4/2010

100:15

19/8/2010

 45,778

 125

NAG

21/5/2010

10:1

22/9/2010

 13,300

 124

HCC

5/2/2010

5:1

8/6/2010

 7,789

 123

SRC

7/5/2010

10:5

6/9/2010

 253,260

 122

PAN

16/3/2010

10:1

9/7/2010

 21,915

 115

VND

26/5/2010

3:1

13/9/2010

 414,000

 110

GLT

26/5/2010

5:2

9/9/2010

 94,402

 106

VE9

7/6/2010

20:3

 

 12,852

> 108

LCC

9/6/2010

100:11

 

 5,120

> 106


Được biết, VSD đã đưa vào triển khai hệ thống phần mềm lưu ký mới hiện đại từ ngày 31/5/2010, có thể quản lý đến từng tài khoản NĐT. Vậy tại sao việc chốt danh sách cổ đông, lưu ký chứng khoán mới vẫn phải mất đến hàng tháng trời?

Việc nhiều DN niêm yết quyết định thưởng cổ phiếu, chi trả cổ tức bằng cổ phiếu đang khiến không ít người lo ngại sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến thị trường. Tuy nhiên, đây lại là nhu cầu chính đáng của các DN trong giai đoạn hiện nay. Vì vậy, để TTCK Việt Nam phát huy được vai trò là kênh huy động vốn hiệu quả, cơ quan quản lý cần nhanh chóng có biện pháp tháo gỡ những bất cập nêu trên. Đặc biệt, cần nghiên cứu quy định để cổ phiếu thưởng, cổ phiếu trả cổ tức về tài khoản của NĐT ngay sau khi chốt quyền.
20/08/2014 [Góc nhìn môi giới] Chọn chứng chỉ quỹ nào để đầu tư
20/08/2014 Tự doanh trở lại gom hàng trong phiên 19/8
20/08/2014 Phiên giao dịch sáng 20/8: Lui về thế thủ
20/08/2014 Quỹ đóng liệu có hết thời trước sự ra đời của quỹ mở và quỹ ETF?
20/08/2014 Lý giải khối ngoại bán ròng
20/08/2014 Nhịp đập thị trường ngày 20.08.2014
19/08/2014 Cổ phiếu cần quan tâm ngày 20/8
19/08/2014 Nhận định thị trường ngày 20/8: Chưa thể đảo chiều
19/08/2014 Chứng khoán chiều 19/8: Khối ngoại lại xả trăm tỷ
19/08/2014 Sự kiện chứng khoán đáng chú ý ngày 20/8
19/08/2014 Luật Chứng khoán “bó tay” quản doanh nghiệp nhà nước sau cổ phần hóa
timelinevn.com